بهترین روش برای گرفتن مهریه + مراحل 🥇【آپدیت جدید】⚖️

مهریه یکی از حقوق مالی مهم زنان در عقد ازدواج است که به محض وقوع عقد، زن مالک آن میشود و میتواند در صورت فراهم بودن شرایط قانونی، آن را مطالبه کند. با توجه به وجود روشهای مختلف برای دریافت مهریه، انتخاب مسیر مناسب میتواند تأثیر زیادی در سرعت و نتیجه پیگیری داشته باشد. در این مقاله با عنوان «بهترین روش برای گرفتن مهریه + مراحل» به بررسی روشهای قانونی مطالبه مهریه، مراحل اقدام از طریق اجرای ثبت و دادگاه، مدارک مورد نیاز و نکات مهمی که در این مسیر باید مورد توجه قرار گیرد خواهیم پرداخت.
بهترین روش برای گرفتن مهریه چیه؟ این پادکست رو تا آخر گوش کن

قانون گرفتن مهریه از پدر شوهر
یکی از پرسشهای رایج در موضوع بهترین روش برای گرفتن مهریه این است که آیا زن میتواند مهریه خود را از پدر شوهر مطالبه کند یا خیر. در حالت عادی، پدر شوهر هیچ مسئولیتی در پرداخت مهریه عروس خود ندارد؛ زیرا مهریه یک تعهد مالی است که بر عهده شوهر قرار گرفته است و زن نمیتواند صرفاً به دلیل رابطه خانوادگی، آن را از پدر همسر خود مطالبه کند.
اما اگر پدر شوهر فوت کند و اموالی به شوهر از طریق ارث برسد، زن میتواند برای وصول مهریه از سهمالارث متعلق به شوهر اقدام کند. در این شرایط، زن میتواند با مراجعه به اداره اجرای ثبت یا دادگاه، نسبت به توقیف سهمالارث شوهر اقدام کرده و مهریه خود را از محل آن وصول کند.
بنابراین، پدر شوهر تنها در صورتی میتواند بهطور غیرمستقیم در پرداخت مهریه نقش داشته باشد که اموال او پس از فوت به شوهر منتقل شده باشد. در غیر این صورت، مسئولیتی در قبال پرداخت مهریه ندارد و مطالبه مهریه باید از شخص شوهر انجام شود.
گرفتن مهریه از سهم الارث مادر شوهر
در خصوص بهترین روش برای گرفتن مهریه باید توجه داشت که زن اصولاً تنها میتواند مهریه خود را از اموال و داراییهای شوهر مطالبه کند و مادر شوهر هیچ مسئولیتی در پرداخت مهریه عروس ندارد. بنابراین، تا زمانی که مادر شوهر در قید حیات است و مالی به شوهر منتقل نشده باشد، امکان مطالبه مهریه از اموال او وجود ندارد.
اما اگر مادر شوهر فوت کند و سهمالارثی به شوهر تعلق بگیرد، این سهمالارث جزء اموال شوهر محسوب میشود و زن میتواند برای وصول مهریه خود، نسبت به توقیف آن اقدام کند. در این شرایط، زن میتواند از طریق اداره اجرای ثبت یا دادگاه، درخواست مطالبه مهریه کرده و سهمالارث شوهر از ماترک مادرش را تا میزان طلب خود توقیف نماید.
بنابراین، مطالبه مهریه از سهمالارث مادر شوهر بهصورت مستقیم امکانپذیر نیست، بلکه تنها زمانی امکان دارد که این ارث به مالکیت شوهر درآمده باشد؛ زیرا مهریه یک دین بر عهده شوهر است و باید از داراییهای متعلق به او پرداخت شود.
برای یافتن بهترین وکلای امور مرتبط با مهریه کافی لینکهای زیر را دنبال کنید.
برای گرفتن مهریه از کجا شروع کنیم؟
یکی از مهمترین مراحل در موضوع بهترین روش برای گرفتن مهریه، انتخاب مسیر مناسب برای شروع مطالبه آن است. زن به محض وقوع عقد نکاح، مالک مهریه میشود و میتواند در هر زمان برای دریافت آن اقدام کند. برای شروع، زن باید ابتدا بررسی کند که کدام روش برای شرایط او مناسبتر است؛ معمولاً مطالبه مهریه از طریق اداره اجرای ثبت یا دادگاه خانواده انجام میشود.
در روش اجرای ثبت، در صورتی که عقدنامه رسمی باشد، زن میتواند با مراجعه به دفترخانه ازدواج، درخواست صدور اجراییه مهریه را مطرح کرده و سپس از طریق اداره اجرای ثبت، اموال و داراییهای شوهر را برای وصول مهریه پیگیری کند. در صورتی که از این طریق امکان وصول مهریه وجود نداشته باشد یا نیاز به رسیدگی قضایی باشد، زن میتواند از طریق دادگاه خانواده دادخواست مطالبه مهریه را ثبت کند.
بنابراین، اولین قدم برای گرفتن مهریه، آگاهی از شرایط مالی شوهر، جمعآوری مدارک لازم مانند سند ازدواج و انتخاب مسیر قانونی مناسب است. همچنین در پروندههای پیچیده، مشورت با وکیل خانواده میتواند به انتخاب بهترین روش و جلوگیری از طولانی شدن روند رسیدگی کمک کند.

شرایط گرفتن مهریه چگونه است؟
برای مطالبه مهریه، وجود برخی شرایط قانونی ضروری است. زن به محض وقوع عقد نکاح، مالک مهریه میشود و میتواند در صورت فراهم بودن شرایط قانونی، برای دریافت آن اقدام کند. در واقع، مهریه یک حق مالی مستقل برای زن محسوب میشود و مطالبه آن لزوماً به طلاق یا پایان زندگی مشترک وابسته نیست.
مهمترین شرایط گرفتن مهریه عبارتاند از:
- وقوع عقد نکاح: با جاری شدن عقد ازدواج، حق دریافت مهریه برای زن ایجاد میشود و او میتواند در هر زمان نسبت به مطالبه آن اقدام کند.
- مشخص بودن مهریه یا امکان تعیین آن: مهریه باید طبق شرایط قانونی مشخص باشد تا امکان مطالبه آن وجود داشته باشد. در صورت تعیین نشدن مهریه نیز قانون برای برخی شرایط، حق مطالبه را پیشبینی کرده است.
- عدم بخشش مهریه (بذل یا ابراء): اگر زن تمام یا بخشی از مهریه خود را به شوهر بخشیده باشد، نسبت به همان میزان دیگر امکان مطالبه نخواهد داشت، مگر در شرایطی که قانون اجازه رجوع از بخشش را داده باشد.
- عدم دریافت کامل مهریه: اگر زن بخشی از مهریه را دریافت کرده باشد، میتواند نسبت به باقیمانده آن اقدام کند.
بنابراین، زن برای گرفتن مهریه باید ابتدا وضعیت عقد، میزان مهریه و شرایط پرداخت آن را بررسی کرده و سپس از طریق روشهای قانونی مانند اجرای ثبت یا دادگاه خانواده برای وصول حق خود اقدام کند.
شرایط گرفتن مهریه از شوهر معتاد
اعتیاد شوهر بهتنهایی باعث از بین رفتن حق مهریه زن نمیشود و زن همچنان میتواند مهریه خود را مطالبه کند. در صورتی که اعتیاد مرد به حدی باشد که به زندگی مشترک آسیب وارد کند یا ادامه زندگی را برای زن دشوار نماید، زن میتواند با استناد به عُسر و حَرَج درخواست طلاق کند و همزمان حقوق مالی خود، از جمله مهریه، را نیز مطالبه نماید.
برای دریافت مهریه از شوهر معتاد، زن میتواند از طریق اداره اجرای ثبت یا دادگاه خانواده اقدام کرده و در صورت وجود اموال قابل توقیف، نسبت به توقیف داراییهای شوهر اقدام کند. همچنین اگر مرد توانایی پرداخت یکجای مهریه را نداشته باشد، میتواند درخواست اعسار از پرداخت مهریه ارائه دهد و در صورت پذیرش دادگاه، مهریه بهصورت اقساطی پرداخت خواهد شد.
بنابراین، اعتیاد شوهر مانعی برای دریافت مهریه نیست و زن میتواند با استفاده از راههای قانونی، برای وصول حق مالی خود اقدام کند. در این شرایط، جمعآوری مدارک مربوط به اعتیاد، وضعیت مالی شوهر و دریافت مشاوره حقوقی میتواند در روند پیگیری پرونده مؤثر باشد.
مدارک لازم برای گرفتن مهریه
برای شروع فرآیند مطالبه مهریه، ارائه مدارک و مستندات لازم به اداره اجرای ثبت یا دادگاه خانواده اهمیت زیادی دارد. آماده کردن مدارک کامل باعث میشود روند رسیدگی سریعتر انجام شود و از ایجاد تأخیر در پرونده جلوگیری شود. مدارک مورد نیاز برای گرفتن مهریه عبارتاند از:
- اصل یا تصویر سند ازدواج (عقدنامه): مهمترین مدرک برای اثبات وجود مهریه و میزان آن، سند ازدواجی است که مقدار و شرایط مهریه در آن درج شده است.
- شناسنامه و کارت ملی زن: برای احراز هویت متقاضی و تطبیق اطلاعات با مشخصات ثبتشده در عقدنامه ارائه مدارک هویتی ضروری است.
- مدارک مربوط به اموال و داراییهای شوهر (در صورت وجود): اگر زن قصد توقیف اموال شوهر را داشته باشد، ارائه اطلاعاتی مانند مشخصات ملک، خودرو، حساب بانکی یا سایر داراییهای قابل شناسایی میتواند در روند وصول مهریه مؤثر باشد.
- دادخواست مطالبه مهریه یا درخواست صدور اجراییه: بسته به اینکه زن از طریق دادگاه خانواده یا اجرای ثبت اقدام کند، باید درخواست قانونی مربوطه ثبت شود.
- استشهادیه یا مدارک مربوط به وضعیت مالی شوهر (در صورت نیاز): در مواردی مانند درخواست اعسار یا اختلاف درباره توانایی مالی زوج، ممکن است ارائه شهادت شهود یا مدارک مالی مورد نیاز باشد.
به طور کلی، داشتن سند ازدواج و مدارک هویتی برای شروع مطالبه مهریه ضروری است و سایر مدارک با توجه به شرایط پرونده، مانند وجود اموال قابل توقیف یا درخواست تقسیط مهریه، مورد استفاده قرار میگیرند.

مراحل گرفتن مهریه
برای دریافت مهریه، زن باید مراحل قانونی مشخصی را طی کند. انتخاب مسیر مناسب (اجرای ثبت یا دادگاه خانواده) و آمادهسازی مدارک لازم میتواند روند وصول مهریه را آسانتر کند. مراحل گرفتن مهریه به شرح زیر است:
۱. آمادهسازی مدارک لازم
در ابتدا باید مدارک مورد نیاز مانند سند ازدواج، شناسنامه، کارت ملی و سایر مستندات مرتبط با مهریه تهیه شود. همچنین اگر زن اطلاعاتی از اموال و داراییهای شوهر داشته باشد، ارائه آنها میتواند برای توقیف اموال و وصول مهریه مؤثر باشد.
۲. ثبت درخواست مطالبه مهریه
زن میتواند برای مطالبه مهریه از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی دادخواست خود را ثبت کند. همچنین در صورت وجود سند رسمی ازدواج، امکان اقدام از طریق اجرای ثبت اسناد نیز وجود دارد.
۳. ارجاع پرونده و بررسی درخواست
پس از ثبت درخواست، پرونده برای رسیدگی به مرجع مربوطه ارجاع میشود. در صورت اقدام از طریق دادگاه، پرونده به دادگاه خانواده ارسال شده و زمان رسیدگی تعیین میشود. در روش اجرای ثبت نیز اقدامات لازم برای شناسایی و توقیف اموال شوهر انجام خواهد شد.
۴. ابلاغ به شوهر
پس از ثبت پرونده، موضوع مطالبه مهریه به شوهر ابلاغ میشود تا از درخواست مطرحشده مطلع شده و در صورت نیاز، دفاعیات یا درخواستهای قانونی خود را ارائه کند.
۵. تشکیل جلسه رسیدگی و بررسی پرونده
در صورت نیاز، جلسه رسیدگی در دادگاه تشکیل میشود و قاضی مدارک، اظهارات طرفین و شرایط پرونده را بررسی میکند.
۶. صدور رأی یا دستور اجرایی
پس از بررسیهای لازم، دادگاه حکم مربوط به پرداخت مهریه را صادر میکند یا در روش اجرای ثبت، اقدامات اجرایی برای وصول مهریه ادامه پیدا میکند.
۷. اجرای حکم و وصول مهریه
در مرحله پایانی، در صورت عدم پرداخت مهریه از سوی شوهر، امکان اقداماتی مانند توقیف اموال، برداشت از حسابهای قابل شناسایی یا بررسی شرایط پرداخت اقساطی (در صورت پذیرش اعسار) وجود دارد.
گرفتن مهریه در صیغه 99 ساله
در عقد موقت (صیغه) ۹۹ ساله نیز مانند سایر انواع عقد موقت، تعیین مهریه یکی از ارکان اصلی عقد محسوب میشود و زن پس از جاری شدن عقد، مالک مهریه تعیینشده خواهد بود. بنابراین، در صورتی که مرد از پرداخت مهریه خودداری کند، زن میتواند برای مطالبه آن از طریق مراجع قانونی اقدام نماید.
برای دریافت مهریه در صیغه ۹۹ ساله، زن باید مدارکی مانند سند یا مدرک معتبر مربوط به عقد موقت، مدارک هویتی و مدارک مربوط به میزان مهریه را ارائه کند. در صورت وجود شرایط قانونی، امکان طرح دادخواست مطالبه مهریه از طریق دادگاه خانواده و در مواردی اقدام از طریق اجرای ثبت وجود دارد و زن میتواند برای وصول طلب خود، درخواست توقیف اموال مرد را مطرح کند.
لازم به ذکر است که در عقد موقت، زن اصولاً حق نفقه ندارد؛ مگر اینکه در زمان عقد شرط شده باشد یا شرایط قانونی خاصی وجود داشته باشد. با این حال، حق دریافت مهریه مستقل از نفقه است و حتی در عقد موقت نیز زن میتواند مهریه خود را مطالبه کند.
گرفتن مهریه در صورت خارج بودن مرد
خارج بودن مرد از کشور، مانعی برای مطالبه مهریه توسط زن نیست؛ زیرا مهریه همچنان یک دین قانونی بر عهده زوج محسوب میشود و زن میتواند در صورت عدم دریافت آن، از طریق مراجع قانونی اقدام کند. قوانین مربوط به اصل مهریه برای ایرانیان داخل و خارج از کشور تفاوتی ندارد، اما به دلیل حضور زوج در خارج از کشور، ممکن است مراحل پیگیری و اجرای آن با شرایط خاصی همراه باشد.
زن میتواند با مراجعه به دادگاه خانواده یا از طریق اجرای ثبت و در صورت نیاز با استفاده از خدمات وکیل یا نماینده قانونی در ایران، درخواست مطالبه مهریه خود را مطرح کند. در صورتی که از اموال یا داراییهای مرد در ایران اطلاعاتی وجود داشته باشد، امکان درخواست توقیف آنها نیز برای وصول مهریه وجود دارد.
بنابراین، اقامت مرد در خارج از کشور باعث از بین رفتن حق زن برای دریافت مهریه نمیشود، اما برای تسریع در روند پرونده، شناخت محل اقامت زوج، وضعیت اموال او و استفاده از راهکارهای قانونی مناسب اهمیت زیادی دارد.
از محاسبه مهریه به نرخ روز و توقیف اموال بگیر تا مقابله با ادعای اعسار و گرفتن مهریه از ماترک؛ هر نکته حقوقی که برای گرفتن مهریه لازم داری اینجاست.
برای گرفتن مهریه به کجا مراجعه کنیم؟
یکی از مراحل مهم در بهترین روش برای گرفتن مهریه، انتخاب مرجع مناسب برای شروع پیگیری است. زن برای مطالبه مهریه میتواند از دو مسیر قانونی اصلی اقدام کند: دادگاه خانواده یا اداره اجرای ثبت اسناد رسمی. انتخاب هر یک از این روشها به شرایط پرونده، نوع سند ازدواج و وضعیت مالی شوهر بستگی دارد.
۱. دادگاه خانواده
زن میتواند با مراجعه به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، دادخواست مطالبه مهریه را ثبت کند تا پرونده برای رسیدگی به دادگاه خانواده ارسال شود. پس از بررسی مدارک و شرایط پرونده، در صورت احراز حق زن، حکم پرداخت مهریه صادر میشود. اگر شوهر توانایی پرداخت یکجای مهریه را نداشته باشد، میتواند درخواست اعسار ارائه دهد و در صورت پذیرش دادگاه، مهریه بهصورت اقساطی پرداخت خواهد شد.
۲. اداره اجرای ثبت اسناد رسمی
در صورتی که مهریه در سند رسمی ازدواج ثبت شده باشد، زن میتواند از طریق اجرای ثبت اسناد رسمی برای صدور اجراییه و وصول مهریه اقدام کند. در این روش، در صورت شناسایی اموال شوهر، امکان توقیف داراییهای او برای پرداخت مهریه وجود دارد و نیازی به طرح دعوای ابتدایی در دادگاه نیست.
بنابراین، برای شروع مطالبه مهریه بهتر است ابتدا وضعیت سند ازدواج و داراییهای شوهر بررسی شود تا مناسبترین مسیر قانونی برای دریافت مهریه انتخاب گردد.
گرفتن سفته در ازای مهریه
در برخی موارد، زوجین ممکن است به جای پرداخت فوری مهریه یا برای تضمین پرداخت آن، از سفته به عنوان یک سند تعهد پرداخت استفاده کنند. گرفتن سفته در ازای مهریه به این معناست که شوهر متعهد میشود مبلغ مشخصی را در زمان مقرر به زن پرداخت کند و این تعهد در قالب سفته ثبت میشود. این سفته میتواند به عنوان یک مدرک مالی مورد استفاده قرار گیرد، اما جایگزین خود مهریه محسوب نمیشود؛ مگر اینکه زن با شرایط قانونی، مهریه خود را بخشیده یا تبدیل آن را پذیرفته باشد.
برای جلوگیری از اختلافات احتمالی، لازم است هنگام تنظیم سفته، مشخصات کامل طرفین، مبلغ تعهد، تاریخ پرداخت و علت صدور سفته بهصورت دقیق درج شود. همچنین بهتر است توافق مربوط به سفته در یک سند معتبر و قابل استناد تنظیم شود تا در صورت خودداری شوهر از پرداخت، امکان پیگیری قانونی برای زن فراهم باشد.
بنابراین، دریافت سفته میتواند یکی از راههای تضمین پرداخت مهریه باشد، اما قبل از پذیرش آن باید شرایط حقوقی و آثار قانونی آن بهدقت بررسی شود تا حقوق زن در آینده دچار مشکل نشود.
وکیل مهریه چه کمکی برای گرفتن مهریه میکند؟
وکیل مهریه به عنوان فردی متخصص در حوزه حقوق خانواده، میتواند روند مطالبه و دریافت مهریه را برای زن آسانتر و سریعتر کند. آشنایی با قوانین، مراحل دادرسی و روشهای قانونی وصول مهریه باعث میشود وکیل بتواند بهترین مسیر را متناسب با شرایط پرونده انتخاب کند و از تضییع حقوق زوجه جلوگیری نماید.
مهمترین خدمات وکیل مهریه عبارتاند از:
- ارائه مشاوره حقوقی: وکیل شرایط پرونده، میزان مهریه، وضعیت مالی زوج و روش مناسب برای مطالبه مهریه را بررسی کرده و راهکار قانونی مناسب را پیشنهاد میدهد.
- تنظیم و ثبت دادخواست: وکیل میتواند دادخواست مطالبه مهریه، درخواست توقیف اموال و سایر درخواستهای مرتبط را به شکل صحیح تنظیم و از طریق مراجع قانونی پیگیری کند.
- شناسایی و توقیف اموال شوهر: در صورت وجود داراییهایی مانند ملک، خودرو، حساب بانکی یا سایر اموال قابل توقیف، وکیل میتواند اقدامات لازم برای معرفی و توقیف آنها را انجام دهد.
- پیگیری مراحل دادرسی: حضور وکیل در جلسات رسیدگی، پیگیری پرونده و دفاع از حقوق زن میتواند از طولانی شدن روند پرونده جلوگیری کند.
- کمک در پروندههای پیچیده: در مواردی مانند انتقال اموال توسط شوهر، عدم پرداخت مهریه، درخواست اعسار یا حضور زوج در خارج از کشور، تجربه وکیل میتواند نقش مؤثری در انتخاب راهکار مناسب داشته باشد.
در نتیجه، استفاده از وکیل مهریه الزامی نیست، اما در پروندههایی که شرایط پیچیدهای دارند، میتواند با کاهش اشتباهات حقوقی و تسریع روند رسیدگی، شانس وصول مهریه را افزایش دهد.

کلام آخر
در مقاله بهترین روش برای گرفتن مهریه + مراحل، به بررسی راههای قانونی مطالبه مهریه، مدارک مورد نیاز، مراحل پیگیری و نکات مهم مربوط به وصول این حق مالی پرداختیم. همانطور که اشاره شد، زن میتواند با توجه به شرایط پرونده و وضعیت مالی زوج، از طریق دادگاه خانواده یا اجرای ثبت برای دریافت مهریه اقدام کند و در صورت وجود شرایط خاص، از راهکارهای قانونی مانند توقیف اموال نیز استفاده نماید. همچنین بهرهگیری از تجربه وکیل متخصص مهریه میتواند به انتخاب مسیر مناسب، کاهش مشکلات حقوقی و تسریع روند رسیدگی کمک کند. امیدواریم این مطالب برای شما مفید بوده باشد؛ در صورت داشتن سوال یا تجربه مرتبط، میتوانید آن را با ما و سایر کاربران سایت وکلای حقوقی به اشتراک بگذارید.
سوالات متداول
شروع مطالبه مهریه از طریق اجراییه اداره ثبت است، زیرا سریع تر از دادگاه به توقیف اموال زوج منجر می شود.
ابتدا ثبت دادخواست در دفاتر خدمات قضایی، تعیین جلسه رسیدگی، صدور حکم و در نهایت صدور اجراییه برای توقیف و فروش اموال یا جلب.
بله، حتی در صورت عدم توقیف اموال، می توان از طریق دادگاه خانواده حکم جلب و حبس (در صورت عدم اعسار) را تا سقف ۱۱۰ سکه اخذ کرد.